Zonnepanelen in 2026: zonder terugdraaiende teller

In het kort
Met een digitale meter draait uw teller niet meer terug. Fluvius meet apart wat u van het net afneemt en wat u erop zet (injectie). Stroom die u zelf gebruikt, is meer waard dan stroom die u injecteert. Reken dus op eigen verbruik. Voor nieuwe zonnepanelen is er geen Vlaamse premie meer. Een lening via Mijn VerbouwLening is wel mogelijk. Laat het btw-tarief op de offerte zetten.

Hoe werken zonnepanelen?

Een zonnepaneel zet licht om in stroom. In het paneel zit silicium. Als er licht op valt, komen er elektronen in beweging. Dat geeft gelijkstroom. Een omvormer maakt daar wisselstroom van, zoals uw stopcontacten die gebruiken. Zonder licht geen stroom, dus 's nachts levert een paneel niets. Bij bewolking levert het wel stroom, maar minder.

Een paneel maakt stroom, geen warmte voor uw radiatoren. Voor warm water bestaat de zonneboiler. Dat is een ander toestel.

Op een offerte leest u drie eenheden:

Op uw dak haalt u die piek zelden. Hoeveel kWh u per jaar oogst, hangt af van de ligging van uw dak, de schaduw en het weer.

Wat de digitale meter verandert

Vroeger draaide uw teller achteruit als de panelen meer leverden dan het huis nodig had. U spaarde als het ware kWh op bij het net. Dat heet de terugdraaiende teller.

Een digitale meter doet dat niet. Hij telt de kWh die u afneemt en de kWh die u injecteert apart. Voor wat u injecteert, krijgt u een vergoeding van uw energieleverancier. Die vergoeding ligt meestal lager dan de prijs die u betaalt voor stroom van het net.

Wie zonnepanelen had vóór 2021 (of aangemeld bij Fluvius vóór 1 oktober 2021), moet volgens Fluvius een digitale meter laten plaatsen. Fluvius nodigt u uit om een afspraak te maken. Het duurt ongeveer een uur. Blijft u de afspraak uitstellen, dan registreert Fluvius u als weigeraar. Neem liever contact op met Fluvius om een datum te prikken.

Wat gebeurt er met uw oude saldo?

Uw teller kan over het jaar meer achteruit zijn gedraaid dan vooruit. Fluvius noemt dat een negatief saldo. Dit zegt Fluvius erover:

• Wordt de digitale meter vóór 1 april 2026 geplaatst, dan neemt Fluvius uw saldo mee. Dat verwerkt het in de beginstanden. U ziet het op uw factuur, niet op de meter.
• Wordt de digitale meter vanaf 1 april 2026 geplaatst, dan krijgt u geen vergoeding meer voor een negatief saldo. Het wordt niet verrekend.

Schakel niet van leverancier, start geen energiedelen en verander niet van tarief vóór uw eerstvolgende eindafrekening. Volgens Fluvius kan uw saldo anders op nul springen. Lees de uitleg van Fluvius voor uw situatie.

Waarom eigen verbruik telt

Overdag maken uw panelen vaak meer stroom dan uw huis vraagt. Het overschot gaat naar het net. 's Avonds en in de winter neemt u weer af. Wat u overdag zelf gebruikt, hoeft u niet te kopen. Dat levert meer op dan injecteren.

Rekenvoorbeeld (om mee te oefenen, geen echt tarief)
Uw panelen maken 4.000 kWh per jaar. U betaalt € 0,30 per kWh voor afname en krijgt € 0,05 per kWh voor injectie. Gebruikt u 30% zelf (1.200 kWh), dan houdt u 1.200 × 0,30 = € 360 over op afname. Daarbij komt 2.800 × 0,05 = € 140 aan injectie. Samen € 500. Gebruikt u 60% zelf (2.400 kWh), dan is dat 2.400 × 0,30 = € 720 plus 1.600 × 0,05 = € 80. Samen € 800. Dezelfde panelen brengen € 300 meer op. Het enige verschil is wanneer u uw stroom gebruikt.

Zo verhoogt u uw eigen verbruik:

• Laat de wasmachine, vaatwas of droger draaien als de zon schijnt.
• Laad een elektrische auto overdag, als u thuis bent.
• Een warmtepomp helpt vooral in lente en herfst. In de winter maken uw panelen te weinig stroom.
• Een thuisbatterij kan een overschot naar de avond verschuiven. Of dat loont, hangt af van uw verbruik. Het artikel over de thuisbatterij legt uit hoe u dat inschat.

Past uw dak?

De Vlaamse Zonnekaart geeft een eerste idee van wat uw dak kan opleveren. Het is geen offerte. Schaduw van een schouw, een boom of het huis van de buren kan veel afnemen.

Een dak op het zuiden is het gunstigst. Een dak op oost en west kan ook: de productie is dan beter gespreid over de dag. Een noordelijke dakhelling is meestal minder interessant.

Als vuistregel rekenen installateurs in Vlaanderen vaak met ongeveer 850 tot 1.000 kWh per kWp per jaar, afhankelijk van dak, schaduw en weer. Een installatie van 4 kWp komt dan op ongeveer 3.400 tot 4.000 kWh. Dat is een richtlijn, geen belofte. Vraag uw installateur om een schatting voor uw eigen dak, met de aannames erbij.

Heeft u veel schaduw of een dak met veel hellingen, vraag dan naar micro-omvormers of optimizers. Daarbij werkt elk paneel afzonderlijk. Eén beschaduwd paneel remt dan de andere niet af. Bij een eenvoudig dak zonder schaduw volstaat meestal één omvormer voor alle panelen. Laat de keuze op de offerte uitleggen.

Weinig verbruik overdag? Dan is een grotere installatie niet beter. U injecteert dan vooral, en dat brengt weinig op.

Huurder, appartement of geen eigen dak

Huurt u? Dan plaatst u niets zonder akkoord van de eigenaar. Maak schriftelijke afspraken over wie wat betaalt en wie het voordeel krijgt.

In een appartement is het dak gemeenschappelijk. De vereniging van mede-eigenaars beslist.

Heeft u geen geschikt dak, dan kunt u soms meedoen aan een collectief project. Dat is een ander traject dan panelen op uw eigen dak. Het artikel over samen lokaal energie opwekken legt het uit.

Wat kost het, en welke steun is er?

Premie. Voor nieuwe zonnepanelen is er geen Vlaamse premie meer. De retroactieve premie voor oudere installaties kon tot 31 december 2025 worden aangevraagd. Die is dus gesloten. Over lokale steun kunt u terecht bij uw gemeente of via de Premiezoeker (de zoekmachine voor premies van de Vlaamse overheid). Die steun wijzigt vaak.

Btw. Op een woning van minstens tien jaar oud is het btw-tarief voor levering en plaatsing door dezelfde firma meestal 6%. Op een jongere woning of een nieuwbouw is het 21%. Dit is de gangbare regel voor de verlaagde btw bij renovatie (zie de pagina van FOD Financiën). De exacte voorwaarden hangen af van uw situatie. Laat het tarief op de offerte zetten en vraag bij twijfel na bij FOD Financiën.

Lening. Met Mijn VerbouwLening leent u voor werken die energie besparen, onder meer zonnepanelen. U leent minstens € 4.000 en hoogstens € 60.000, over maximaal 25 jaar. Voor aanvragen vanaf 1 januari 2026 ligt de rente op 0%, 0,5% of 1,5%, naargelang uw inkomenscategorie. Het Energiehuis (zie "Wat nu?") helpt u bij de aanvraag.

Terugverdientijd. Een vast aantal jaren kunnen we niet geven. Dat hangt af van uw verbruik, uw tarieven en uw installatie. Vraag de verkoper welke stroomprijs, welk eigen verbruik en welke injectievergoeding hij heeft gebruikt.

Het capaciteitstarief

Het capaciteitstarief is een deel van uw netkosten. Het hangt af van uw hoogste verbruikspiek: de meeste stroom die u in één kwartier uit het net haalt. Per maand telt de hoogste kwartierpiek. Voor de factuur gebruikt de netbeheerder het gemiddelde van de voorbije twaalf maanden.

• Alleen afnamepieken tellen mee. Injectie telt niet mee.
• Iedereen betaalt minstens voor een piek van 2,5 kW.
• Het Vlaamse gemiddelde voor 2026 is volgens de Vlaamse Nutsregulator ongeveer € 53,39 per kW per jaar, zonder btw. Het bedrag verschilt per netbeheerder.

Panelen verlagen die piek niet vanzelf. Kookt u 's avonds, wast u en schakelt een warmtepomp bij, dan kan uw piek hoog zijn, ook met een goed dak. Spreid zware toestellen over de dag.

Van offerte tot aansluiting

Vraag minstens twee offertes met dezelfde inhoud. Laat deze punten erop zetten:

• het vermogen in kWp, het type paneel en de omvormer
• de garantie op product en op opbrengst
• de verwachte jaaropbrengst, met de aannames
• de schaduwstudie
• de kosten voor steiger en bekabeling
• de keuring en de aanmelding bij Fluvius
• het btw-tarief
• wat er gebeurt als de omvormer defect gaat, bijvoorbeeld na tien jaar
• of monitoring (een app die uw productie toont) inbegrepen is

Een lage prijs waarin steiger of keuring ontbreken, is geen koopje.

Na de plaatsing moet een erkend keuringsorganisme de installatie keuren volgens het AREI (het Algemeen Reglement op de Elektrische Installaties). De installatie moet ook bij Fluvius worden aangemeld. De installateur regelt dit meestal. Vraag dat hij het noteert op de offerte.

Warmtepomp of laadpaal erbij

Een warmtepomp vraagt in de winter veel stroom, net wanneer uw panelen weinig maken. Panelen helpen wel in de andere seizoenen. Reken dus niet op een winter zonder netstroom.

Een laadpaal past goed bij panelen als u overdag thuis kunt laden. Laadt u alleen 's nachts, dan helpen de panelen niet.

Isoleer eerst. Hoe minder warmte uw huis nodig heeft, hoe kleiner en goedkoper de installaties zijn die u later kiest. De artikels over warmtepomp, elektrisch laden en thuisbatterij gaan dieper in op elk van die stappen.

Veelgestelde vragen

Moet ik van energieleverancier veranderen voor een betere injectievergoeding? Niet per se. Kijk naar afname en injectie samen. Een hoge injectievergoeding bij een dure afnameprijs kan per saldo meer kosten.

Wat bij hagel of storm? Goede panelen zijn getest op hagel, maar niets is onbreekbaar. Vraag aan uw verzekeraar of de panelen gedekt zijn, en aan de installateur wat hij garandeert. Foto's van de installatie na de plaatsing helpen bij een schadeclaim.

Moet ik meteen een batterij bijplaatsen? Nee. Kijk eerst hoeveel u overdag injecteert en hoeveel u 's avonds afneemt. Het artikel over de thuisbatterij helpt u daarbij.

Wat nu?

1. Noteer uw jaarverbruik in kWh. Kijk op uw laatste jaarafrekening.
2. Bekijk uw dak op de Zonnekaart en loop na waar schaduw valt.
3. Vraag twee offertes met dezelfde inhoud en leg ze naast elkaar.
4. Hebt u al panelen en wacht u op de digitale meter? Lees de uitleg van Fluvius over uw saldo voor u van leverancier verandert.

Hulp bij uw woning, premies en lening krijgt u gratis bij Energiehuis Limburg. Bel 089 77 81 29 of maak een afspraak bij het woonenergieloket van uw gemeente.

Bronnen en disclaimer

Dit artikel is gebaseerd op deze bronnen: Zonnekaart, Fluvius over de digitale meter, Fluvius over de retroactieve premie, Mijn VerbouwLening, capaciteitstarief, renovatiebtw en Energiehuis Limburg.

Disclaimer: Algemene informatie, geen persoonlijk advies of offerte. Premies, btw en tarieven wijzigen. Stand: 30 oktober 2026.